Co ma wspólnego areszt prewencyjny z wyborami? Jaki związek ma zdjęcie uśmiechniętych członków Komisji Wyborczej z tak postawionym pytaniem?

Źródło: zbiory Muzeum Regionalne w Barlinku.

Tym bardziej zdjęcie lokalu wyborczego w Barlinku, na którym widzimy trzech członków komisji wyborczej z biało- czerwonymi opaskami na rękach. Osoby te uśmiechają się do fotografa. Na ścianie wiszą zdjęcia trzech przywódców. Bez problemu możemy rozpoznać Bolesława Bieruta, pozostałych osób na zdjęciach nie można ustalić.

Zdjęcie pochodzi ze zbiorów Muzeum Regionalnego w Barlinku datowanych jako Barlinek 1945 i dotyczy okresu powojennego. Brak jest dokładnej daty wykonania zdjęcia. Może przedstawiać komisję wyborczą z Referendum 30 czerwca 1946r. znanego jako Referendum 3 x TAK. Może to też być zdjęcie z wyborów parlamentarnych z 19 stycznia 1947r.

Z uwagi na wystrój sali: liście dębu i gałązki świerku a szczególnie ze względu na ubiór członków Komisji Wyborczej – grube płaszcze, uzasadnione jest przypuszczenie, że zdjęcie zostało wykonane w dniu 19 stycznia 1947r. Mamy więc zdjęcie z historycznego momentu, pierwsze wybory po wojnie do Sejmu Ustawodawczego w Polsce. W którym lokalu w Barlinku odbywały sie wybory? Mógł być to budynek, w którym siedzibę miał Zarząd Miasta Barlinka. Może ktoś jest w stanie to ustalić?

Kto znajduje się na zdjęciu? Trudno będzie to stwierdzić, chyba że są w Barlinku potomkowie tych osób.

W każdym razie mamy fotografię o wielkim znaczeniu. W tym bowiem dniu ostatecznie rozstrzygnęła się powojenna rzeczywistość Polski, która jeszcze nie wyszła z powojennej traumy spowodowanej śmiercią milionów Polaków. To ten dzień sprawił, że w Polsce rozpoczęła się długa noc dyktatury totalitarnej, która trwała aż do wyjścia wojsk sowieckich z Polski.

Obecnie możemy bez obawy wyrazić to, czego obywatele PRL nie mogli publicznie artykułować. Wybory te były sfałszowane. Jakie metody stosowano, aby spacyfikować polskie społeczeństwo?

Areszt prewencyjny wobec opozycji

W dniu Referendum „3 x TAK” w dniu 30 czerwca 1946r. Urząd Bezpieczeństwa Publicznego zastosował tzw. prewencyjne aresztowania osób, podejrzewanych o wrogie nastawienie do „aktualnej rzeczywistości”.

Dotknęły one m.in. Zygmunta Baumana i członków Jego rodziny oraz inż. Mariana Szczepańskiego, pierwszego Pełnomocnika Rządu na Obwód Myślibórz.

Podczas chrzcin pierwszego syna Zygmunta Baumana, Andrzeja, które odbywały sie w dzień Referendum „3x TAK”, UB aresztowało „zapobiegawczo” Zygmunta Baumana i jego gości, w tym również przybyłego ze Śląska jego brata Hieronima [Bauman A, 2018]. Według odręcznej notatki na zdjęciu upamiętniającym chrzciny aresztowani zostali: Zygmunt, Hieronim, Czesław i Julian. Niestety nie jestem obecnie w stanie ustalic nazwisk Czesława i Juliana.

źródło; zbiory rodzinne Andrzeja Baumana.

Na liście przewidzianych do aresztowania w Barlinku znajdował się również Janusz Kaftański, pseudonim Downar, były żołnierz POS „Jerzyki”, pełniący do końca listopada 1945r. funkcję komendanta MO w Barlinku. Uniknął on aresztowania, gdyż uzyskał informację o istniejącym zagrożeniu.

Źródło: zbiory prywatne.

Aresztowania prewencyjne były wstępem do fizycznej izolacji opozycji. W przypadku Edwarda Kotłubaja, pierwszego Komendanta KPMO w Myśliborzu, towarzysza broni Janusza Kaftańskiego, przybrała ona formę ostateczną. Ale o tym w osobnym wpisie.

Propaganda i nadzór UB, MO i wojska nad wyborami

Areszt prewencyjny, czyli fizyczna izolacja opozycji stanowił metodę zastraszania społeczeństwa.

Nad przygotowaniom wyborów do Sejmu Ustawodawczego czuwały dziesiątki tysięcy funkcjonariuszy UB, MO, ORMO i wojska.

Bardzo ważną rolę w kształtowaniu wyniku wyborczego odgrywała propaganda na rzecz tzw. demonstracyjnego glosowania najpierw na Tak, a potem na listę nr 3.

Telefonogram Starosty Myśliborskiego, Stanisława Orzechowskiego z dnia 01.07.1946r, godz 6.00 do Urzędu Wojewódzkiego Szczecińskiego informuje m.in.:

„Moi mężowie zaufania wrócili wszyscy z terenu przed chwilą i zgodnie składają relacje o światowym wyglądzie wsi i miast, o uroczystym nastroju i iście obywatelskim wysiłku przewodniczących, członków komisji obwodowych, wojska, U.B., M.O, burmistrzów i wójtów, pracowników samorządu i sołtysów. Wszystkie konie i wozy po wsiach były zmobilizowane i czynne. Organizacja sprawna. Dobre wrażenie pozostawiło po sobie wojsko 12 Dywizji z komendantem na czele, przedstawiciel D.O.W. , przedstawiciel wojewódzki PPR i grupa młodzieży przywieziona na teren przez ob. Wyszyńską.„[APS, sygn. 65/317/0/5/893].

Według informacji przekazanej przez Starostę Myśliborskiego w dniu 19.01.1947r. o godz. 21.20 frekwencja wybiórcza w Obwodzie Myśliborskim wynosiła 90%. Manifestacyjnie głosowało 50-60%. [APS, sygn. 65/317/0/5/893].

Należy podziwiać te pozostałe 40-50% obywateli, którzy oparli się propagandzie manifestacyjnego głosowania biorąc pod uwagę, gdzie była umieszczona skrzynka do głosowania. Proszę spojrzeć na zdjęcie. Bliżej już nie było można!

Wybory te zamknęły nadzieję na demokrację i otworzyły komunistom drogę do budowy systemu totalitarnego w Polsce.